Το μεταφορικό ισοδύναμο θα καλύψει τις απώλειες του μειωμένου ΦΠΑ

Στις απαιτήσεις των τοπικών νησιωτικών κοινωνιών και των παραγωγικών φορέων, που για χρόνια τώρα προσπαθούσαν να πείσουν τις κυβερνήσεις ότι τα νησιά χρειάζονται μια συνολική, οργανωμένη και θεσμική στήριξη, ανταποκρίνεται το μεταφορικό ισοδύναμο.

Το 2018 θα διατεθούν για το μέτρο αυτό 50 εκατ. και το 2019 150 εκατ. ευρώ, υποστήριξε – μεταξύ άλλων ο υφυπουργός Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής κ. Νεκτάριος Σαντορινιός, σε συνέντευξή του στην εφημερίδα Δημοκρατική της Ρόδου, αποσπάσματα της οποίας δημοσιεύουμε κατωτέρω:

Πριν από τα Χριστούγεννα οι νησιώτες είδαν ότι τελικά, καταργήθηκαν οι μειωμένοι συντελεστές ΦΠΑ, ενώ η κυβέρνηση ανακοίνωσε πως θα υπάρξουν κίνητρα. Μιλήστε μας γι΄ αυτά. Θα γίνουν πράξη και με ποιο τρόπο;

Πράγματι οι ειδικοί συντελεστές ΦΠΑ καταργήθηκαν, με μόνη εξαίρεση, τη διατήρησή τους μέχρι 30/6/2018 στα νησιά που έχουν σηκώσει το βάρος της προσφυγικής κρίσης, όπως η Λέσβος, η Χίος, η Σάμος, η Κως και η Λέρος. Όπως έχω εξηγήσει πολλές φορές και με στοιχεία αδιάσειστα, η δύσκολη αυτή υποχρέωση της χώρας οφείλεται σε μνημονιακές επιταγές και έχει τις ρίζες της στο μέιλ Χαρδούβελη, όταν η ίδια η Ν.Δ. «έβαλε» την ιδέα για την κατάργησή τους.

Η κυβέρνηση, έχοντας βάλει ψηλά στην ατζέντα της την νησιωτικότητα, για την εξισορρόπηση της απώλειας των ειδικών συντελεστών ΦΠΑ, έχει ήδη ανακοινώσει μέτρα ad hoc αλλά και μόνιμα, που θα στηρίξουν τα νησιά και θα βοηθήσουν στην ανάπτυξή τους. Στο τέλος του 2017, από το πλεόνασμα που επιτύχαμε, δόθηκε έκτακτο αντιστάθμισμα, με οικονομικά κριτήρια, στους μόνιμους κατοίκους των νησιών που μέχρι το τέλος του έτους είχαν μειωμένους συντελεστές, με σκοπό να αντιμετωπίσουν τα νοικοκυριά αυτά, την αύξηση του κόστους που προέκυψε. Για τα μονοπρόσωπα νοικοκυριά έφτανε μέχρι 700 ευρώ, ενώ για τις πολυμελείς οικογένειες, ξεπέρασε τα 2.000 ευρώ. Σημαντικό ήταν ότι το οικονομικό επιτελείο ενέταξε σε αυτή την ρύθμιση και τους φοιτητές έως 25 ετών.

Μιλήστε μας και για το μεταφορικό ισοδύναμο για το οποίο πολύς λόγος γίνεται μετά τις εξαγγελίες του πρωθυπουργού.

Η λογική του μεταφορικού ισοδύναμου που θα εφαρμόσουμε είναι διαφορετική από αυτή του μέτρου των ειδικών συντελεστών: νομοθετούμε μόνιμα μέτρα που θα απαντούν στο πρόβλημα της νησιωτικότητας, εκμεταλλευόμαστε παραμέτρους, όπως οι πληθυσμιακοί δείκτες και οι δείκτες σημαντικότητας διασύνδεσης του εκάστοτε νησιού, ώστε να είναι δικαιότερος ο τρόπος κατανομής του μέτρου, καλλιεργεί αναπτυξιακές προοπτικές γιατί εντάσσει την επιδότηση της μεταφοράς των προϊόντων από και προς τα νησιά, ενώ οχυρώνουμε το μέτρο δημιουργώντας μόνιμες δομές που θα ελέγχουν την πραγματική μείωση των τιμών στα νησιά. Απαντάμε έτσι στο πρόβλημα που υπήρχε- κατά τη γνώμη μου λόγω έλλειψης πολιτικής βούλησης να εφαρμοστούν στοχευμένες νησιωτικές πολιτικές- ότι οι ειδικοί συντελεστές ήταν ένα οριζόντιο μέτρο που σε αρκετές περιπτώσεις η έκπτωση «χανόταν» κάπου ανάμεσα στον χοντρέμπορο και τον λιανέμπορο και πολύ μικρό ποσοστό αυτής έφτανε στον τελικό καταναλωτή, τον νησιώτη δηλαδή.

Μιλάμε, λοιπόν, για ένα μόνιμο μέτρο, που θα εφαρμόζεται κάθε χρόνο και θα αφορά στην επιδότηση της μεταφοράς επιβατών- νησιωτών και στη μεταφορά εμπορευμάτων από και προς τα νησιά. Πατάμε πάνω στην ευρωπαϊκή εμπειρία, καθώς αντίστοιχες επιδοτήσεις λαμβάνουν χώρα, εδώ και χρόνια, σε Ιταλία, Γαλλία, Σκωτία ακόμη και Δανία. Για πρώτη φορά το μεταφορικό ισοδύναμο θα εφαρμοστεί από τον Ιούλιο του 2018, για τα νησιά που είχαν μέχρι το τέλος του 2017 μειωμένους συντελεστές ΦΠΑ (π.χ. Σαμοθράκη, Λήμνος, Κάλυμνος, Τήλος, κ.ά.) και το διάστημα αυτό θα δαπανηθούν 50 εκατ. ευρώ, χρήματα που θα προέλθουν από το εθνικό ΠΔΕ. Το 2019 μεταφορικό ισοδύναμο θα έχουν όλα τα νησιά της χώρας, με κόστος συνολικά 150 εκατ. ευρώ ετησίως και πάλι από το ΠΔΕ. Παράλληλα, έχουμε ξεκινήσει ήδη ενέργειες για την αναζήτηση επικουρικών χρηματοδοτήσεων από ευρωπαϊκά προγράμματα που αν ευοδωθούν, θα ενισχύσουν το συνολικό προϋπολογισμό του μέτρου.

Προσωπικά, σαν υφυπουργός επιφορτισμένος με τη νησιωτική πολιτική, αλλά και σαν νησιώτης, θεωρώ ότι με την εφαρμογή του μεταφορικού ισοδύναμου δικαιώνονται οι τοπικές νησιωτικές κοινωνίες, η τοπική αυτοδιοίκηση των νησιών, αλλά και αρκετοί παραγωγικοί φορείς, που για χρόνια τώρα προσπαθούσαν να πείσουν τις κυβερνήσεις ότι τα νησιά χρειάζονται μια συνολική, οργανωμένη και θεσμική στήριξη. Και αυτό ακριβώς γίνεται τώρα.

Στον τομέα της νησιωτικής πολιτικής περιλαμβάνονται θέματα όπως η υδροδότηση των νησιών, οι αφαλατώσεις, η διαχείριση των απορριμμάτων κ.ά. Ποιες θα είναι οι προτεραιότητές σας για το νέο έτος;

Όπως και πρόσφατα δήλωσα, σταθερή και ανελαστική προτεραιότητα για εμένα είναι η αυτόνομη υδροδότηση των άνυδρων νησιών της χώρας. Ήδη έχουμε καταφέρει πολλά με την τοποθέτηση ή και ενίσχυση μονάδων αφαλάτωσης, είτε μέσω της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου, είτε σε συνεργασία με Τ.Α και Υπ. Εσωτερικών. Πάτμος, Μεγίστη, Θηρασιά, Κουφονήσι, Κατάπολα Αμοργού, Κίμωλος και άλλα νησιά μπορούν πια να απολαβάνουν ποιοτικότερο και άφθονο νερό- βασική προϋπόθεση για την περαιτέρω ανάπτυξη τους και φυσικά για την ευζωία των μονίμων κατοίκων. Να σημειώσω, δε, ότι οι πόροι που εξοικονομούνται από τους «νερουλάδες»- μόνο για φέτος έχουμε εξοικονομήσει 2.5 εκατ. ευρώ- θα διατίθενται και πάλι στα νησιά μας και στις ανάγκες τους.

Εκτός αυτού του στόχου ζωής, όπως τον αποκαλώ, δε θα σταματήσω να προσπαθώ για τη στήριξη των υποδομών των νησιών. Οι προγραμματικές συμβάσεις με τη Λήμνο, τα Ψαρά, τους Λειψούς, το Αγαθονήσι, την Κάσο, τη Νίσυρο, κ.ά. θα συνεχιστούν και έτσι μέσω της τεχνικής βοήθειας που παρέχεται θα πάρουν σάρκα και οστά σημαντικά έργα υποδομής. Το 2018, τέλος, θα είναι το έτος που μέσα από θεσμικές αλλαγές που ολοκληρώνονται, η Γενική Γραμματεία Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, θα αποκτήσει τη χωρική αρμοδιότητα σε όλα τα νησιά της χώρας. Αυτός ο στόχος δεν είναι μόνο θεσμικός. Είναι βαθιά ουσιαστικός και η υλοποίησή τους θα παράξει καλύτερα αποτελέσματα για τη νησιωτική Ελλάδα.